Martin Esslin: O Μπέρτολτ Μπρεχτ στην εξορία

Εποπτεία, τεύχος 103, Ιούλιος - Αύγουστος 1985.  Μετάφραση: Δ. Αντωνοπούλου - Γ. Σταμάτη. H ΕΞΟΔΟΣ των Γερμανών διανοουμένων από το Ράϊχ μετά την άνοδο του Χίτλερ στην εξουσία στις 30 Ιανουαρίου 1933 ήταν μια από

Γιώργος Γαλάβαρης: H Εικόνα Σημάδι της Γέννησης του Θεού στις «Προσευχές» του Ρίλκε

ΕΠΟΠΤΕΙΑ τεύχος 108, Ιανουάριος 1986 Ο ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΣ άνθρωπος πρόσφερε πολλά στην Ευρώπη με την αρχιτεκτονική και ζωγραφική του βούληση, που δεν πρέπει να ζητηθή μόνο σε συγκεκριμένα έργα τέχνης, αλλά και σε κάτι πιο γενικό,

Παν. Δρακόπουλος, Οι μικρομέτοχοι

Πρώτη δημοσίευση: Εποπτεία «Κάθε άνθρωπος έχει τα δικά του προβλήματα, αλλά τα προβλήματα έχουν πολλούς ανθρώπους το καθένα», μου έλεγε σεβαστός αγιορείτης. Κι εννοούσε ο γέροντας, ότι τα προβλήματα που έχει καθένας από μας, είναι

Maurice Merleau-Ponty: Η Αμφιβολία του Cezanne

Το Μάτι και το Πνεύμα. Μετάφραση Αλέκα Μουρίκη. Εκδόσεις Νεφέλη, Αθήνα, 1991. Όλη η σύγχρονη ιστορία της ζωγραφικής, η προσπάθειά της να απελευθερωθεί από την κυριαρχία της δημιουργίας ψευδαισθήσεων και να κατακτήσει τις δικές της

Rainer Maria Rilke: Γράμματα για τον Cezanne

Μετάφραση Κωνσταντίνα Ψαρρού. Σημειώσεις Θανάσης Λάμπρου. Εκδόσεις Ροές, Αθήνα 2000. Paris VIe, 29, rue Cassette, Κυριακή μεσημέρι [6.10.1907] ...ακούγεται η βροχή και το ρολόι που χτυπάει• αυτά τα δύο δημιουργούν ένα κλασικό κυριακάτικο πρωινό. Kι

Søren Kierkegaard: Από τα ημερολόγια

ΕΠΟΠΤΕΙΑ τεύχος 79, Μάιος 1983.  Μετάφραση: Σοφία Σκοπετέα. [Gilleleie, 1η Αύγ. 1835] Έτσι όπως προσπάθησα να δείξω στις προηγούμενες σελίδες είχαν αληθινά τα πράγματα για μένα. Όμως τώρα που προσπαθώ να ‘ρθω σε φως σχετικά

Jean-François Revel: Η ‘θεία χάρις’ του Κράτους

Από: "Η 'θεία χάρις' του Κράτους", μετφ. Αιμ. Βαλασιάδης, Ευρωεκδοτική, Αθήνα, 1982. Τα γεγονότα είναι αντιδραστικά Θα μπορούσε κανείς να υποθέσει ότι το να είναι «αριστερή» μια κυβέρνηση, σημαίνει ότι αποβλέπει στην προώθηση της ευτυχίας

Max Weber: H σχέση ανάμεσα στην Πολιτική και την Ηθική

ΕΠΟΠΤΕΙΑ τεύχος 74, Δεκέμβριος 1982.  Μετάφραση: Αντώνη Κ. Παπαντωνίου. Ποια είναι η πραγματική σχέση ανάμεσα στην πολιτική και την ηθική; Μήπως δεν έχουν καμιά απολύτως σχέση μεταξύ τους, όπως συμπτωματικά λέγεται; Ή θα πρέπει αντίστροφα

Κορνήλιος Καστοριάδης: Η φαντασιακή θέσμιση της κοινωνίας

Πρόλογος του συγγραφέα στο "Η φαντασιακή θέσμιση της κοινωνίας", Δεκέμβριος 1974, εκδ. Κέδρος. Αυτό το βιβλίο μπορεί να φανεί ανομοιόμορφο. Και είναι, από μια άποψη, γι αυτό και ορισμένες εξηγήσεις σχετικά με τις συνθήκες της

Carl Jung: Η δεινή κατάσταση του ατόμου στη σύγχρονη κοινωνία

Από το "Ο Ανεξερεύνητος Εαυτός", εκδόσεις Ιάμβλιχος, 1988. Τι επιφυλάσσει το μέλλον; Η ερώτηση αυτή απασχόλησε τον άνθρωπο από τα πανάρχαια χρόνια, αν και όχι πάντα στον ίδιο βαθμό. Με βάση τα ιστορικά δεδομένα ο

Ignazio Silone: Η διάσπαση των ψυχών

Από το "Τέχνη, Επιστήμη και Ελευθερία", έκδοση του 'Συνεδρίου δια την πνευματική ελευθερία', Αθήνα, 1955. Είχα αφήσει παράνομα την Ιταλία στα 1928 και έκανα αμέσως το χρέος μου: να κάνω γνωστά στην κοινή γνώμη των

Άρθουρ Καίστλερ: Το Ψευτοδίλημμα

Από το "Τέχνη, Επιστήμη και Ελευθερία", έκδοση του 'Συνεδρίου δια την πνευματική ελευθερία', Αθήνα, 1955. Η αντινομία: δεξιά ή αριστερά, σοσιαλισμός ή καπιταλισμός, έχει χάσει σήμερα κατά πολύ την έννοιά της. Όσον καιρό η Ευρώπη

Κορνήλιος Καστοριάδης: Η ελληνική σύλληψη του κόσμου (κεντρικές φαντασιακές σημασίες)

Απόσπασμα από το "Η αρχαία ελληνική δημοκρατία και η σημασία της για μας σήμερα" (διάλεξη στο Λεωνίδιο Αρκαδίας το καλοκαίρι του 1984), εκδ. Ύψιλον, 1999. Η θέσμιση της κοινωνίας είναι κάθε φορά θέσμιση ενός μάγματος

Αλέξανδρος Σολζενίτσιν: Αρχιπέλαγος Γκουλάγκ

Απόσπασμα από το "Αρχιπέλαγος Γκουλάγκ ", μετφ. Κίρα Σίνου, εκδ. Πάπυρος, 1974 Το 1949 έτυχε να διαβάσω με κάποιους φίλους μου ένα αξιοπρόσεκτο σημείωμα στο περιοδικό "Φύση" της Ακαδημίας Επιστημών. Το σημείωμα έγραφε με ψιλά

Rainer Maria Rilke, Σονέτα στον Ορφέα

Από τη συλλογή Sonette an Orpheus. ErsterTeil, στο Ποιήματα, μετάφραση Άρη Δικταίου. Έκδ. Σ.Ι.Ζαχαρόπουλος, Αθήνα 1999 III Ένας θεός το μπορεί. Πώς, όμως, πες μου, θα μπορούσε να τον ακολουθεί ένας άντρας, με μια φτενή